Zer alde dago zaintza teknologikoaren eta adimen lehiakorraren artean?

Non dago zehazki aldea?

Aldea informazioari ematen zaion erabileran dago. Palopek eta Vicentek, Fundación Cotecentzat egindako ikerketan, zaintza kanpoko informazioa antolatuta eta etengabe jasotzea dela deskribatzen dute, eta adimenarentzat gordetzen dute «informazioaren eta ezagutzaren erabilera erabakiak hartzeko»^[1]. Ikerketak berak aitortzen du praktikan bi terminoak maiz sinonimo gisa erabiltzen direla^[1].

Sektoreko nazioarteko elkarte profesionalak, SCIPek (Strategic Consortium of Intelligence Professionals), adimen lehiakorra honela definitzen du: lehiakideei eta haien sektoreei buruzko informazioa modu legalean eta etikoan bildu eta aztertzeko prozesua, erakundeari hobeto erabakitzen eta bere helburuak lortzen laguntzeko^[2]. Gakoa «aztertu» eta «erabaki» dira: bi ekintza horiek gabe, zaintza dago, baina ez adimenik.

Nola landu ditu UNE 166006 arauak bi kontzeptuak?

1. 2006. UNE 166006 arauaren lehen edizioa, zaintza teknologikoan oinarritua, I+G+Bren laguntza gisa^[3].
2. 2011. Lehen berrikuspena: adimen lehiakorra txertatzen du, hau da, informazioaren analisia eta erabilera erabakiak hartzean, haren bilaketaz eta tratamenduaz gain^[3].
3. 2018. Hirugarren edizioa, indarrean dagoena: bi kontzeptuak «zaintza eta adimena» gisa bateratzen ditu eta «teknologikoa» eta «lehiakorra» adjektiboak kentzen ditu, teknologia ez delako jada ingurunearen aldagai garrantzitsu bakarra^[3][4].

Nazioartean, ISO 56006:2021 gidak «adimen estrategikoa» terminoa erabiltzen du eta funtzio zeharkako gisa deskribatzen du, berrikuntzara mugatua ez dena^[5].

Nola pasatzen da seinale batetik gomendio batera?

Adibide argigarri bat. Zaintzak hiru gertaera detektatzen ditu aste desberdinetan: lehiakide batek estaldura berri bati buruzko patente-eskaerak argitaratzen ditu, material horretako bi espezialista hartzen ditu eta hura eskatzen duen lizitazio publiko bat irabazten du. Gertaera bakoitza, isolatuta, albiste bat da. Adimenak erlazionatu egiten ditu:

1. Kontrastatu gertaera bakoitza bere jatorrizko iturrian.
2. Historikoan kokatu: lerro horretan lehenagoko mugimendurik bazegoen?
3. Hipotesi bat formulatu: lehiakideak estaldura horretan oinarritutako eskaintza komertzial bat prestatzen du.
4. Eragina baloratu norberaren produktuetan, bezeroetan edo epeetan.
5. Ekintza bat gomendatu eta konfiantza-maila zein den esan, eta zer seinalek baieztatuko edo baztertuko lukeen.

Bigarren urratsa zaintzak aurkitutakoa gorde badu bakarrik da posible. Horregatik adimena zaintzaren kalitatearen menpe dago: historikorik gabe, analisi bakoitza zerotik hasten da.

Zer muga etiko ditu adimen lehiakorrak?

Adimen lehiakorrak bide zilegiz lortutako informazioarekin lan egiten du. SCIPen kode etikoak eskatzen du aplikagarri diren lege guztiak betetzea, nazionalak eta nazioartekoak, elkarrizketa bat egin aurretik norbera eta bere erakundea identifikatzea, interes-gatazkak saihestea eta gomendio zintzoak eta errealistak ematea^[2]. Patenteak, aldizkari ofizialak, lizitazioak, prentsa eta webgune korporatiboak iturri publikoak dira: abantaila ez dago besteek ikusten ez dutena eskuratzean, argitaratuta dagoena lehenago eta hobeto irakurtzean baizik.

Nola txertatzen da fase bakoitza Innguman?

Plataformak zaintzari eusten dio: iturriak monitorizatzen ditu, eta haren AAk iragazi egiten du, bikoiztuak taldekatzen ditu eta seinale bakoitza sailkatzen du; Liburutegiak baliozkotutakoa gordetzen du bere iturriarekin, etiketekin eta iruzkinekin. Adimena pertsonek ematen dute, zure taldeko pertsonek edo Innguma Servicekoek, AAren laguntzarekin. Eta MCP bidez, ChatGPT, Claude, Microsoft Copilot eta Geminik ezagutza horren gainean lan egin dezakete, zure erakundeak gaitzen dituen gaitasunekin. Zure AAk analisi-gaitasuna jartzen du. Inngumak, testuingurua.